Earth Day 2021: જાણો 22 એપ્રિલે જ કેમ ઉજવાય છે આ દિવસ
PHOTO: shutterstock
વર્લ્ડ અર્થ ડે કોઈ ઉજવણી નહીં પરંતુ આંદોલનથી પણ આગળ નીકળી ચૂક્યું છે. તે કોઈ પણ ધર્મની ઉજવણી નથી કે કોઈ રાષ્ટ્રની ઉજવણી નથી. જોકે તેની શરૂઆત 1970ના દાયકામાં થઈ હતી, પરંતુ 1990ના દાયકાથી તે એક વિશાળ સ્વરૂપ લઈ રહ્યું છે.
- News18 Gujarati
- Last Updated:April 22, 2021, 11:45 am
- Share this:
દર વર્ષે 22 એપ્રિલે વર્લ્ડ અર્થ ડે ઉજવવામાં આવે છે. લોકો એકબીજામાં પર્યાવરણની જાગૃકતા ફેલાવવા માટે મનાવે છે. સાથે જ વિશ્વના તમામ દેશો હવામાન પરિવર્તન, ગ્લોબલ વોર્મિંગની અસરોથી બચાવવા માટેના પ્રયત્નોને તીવ્ર બનાવવાના હેતુથી પૃથ્વીની ઉજવણી કરે છે. પરંતુ 22 એપ્રિલના રોજ આ દિવસની ઉજવણી કરવા પાછળ એક કહાની પણ છે.
આ દિવસ પણ આંદોલનથી આવ્યો- વર્લ્ડ અર્થ ડે કોઈ ઉજવણી નહીં પરંતુ આંદોલનથી પણ આગળ નીકળી ચૂક્યું છે. તે કોઈ પણ ધર્મની ઉજવણી નથી કે કોઈ રાષ્ટ્રની ઉજવણી નથી. જોકે તેની શરૂઆત 1970ના દાયકામાં થઈ હતી, પરંતુ 1990ના દાયકાથી તે એક વિશાળ સ્વરૂપ લઈ રહ્યું છે.
પેરિસ કરાર પણ તે જ દિવસે- હવે વિશ્વના દેશોએ પણ ઔપચારિક રીતે પર્યાવરણીય કાર્ય કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. આ જ દિવસે 175 દેશોએ 2016ના પેરિસ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા અને આ દિવસના મહત્વને રેખાંકિત કર્યું. યુનાઇટેડ નેશન્સે પૃથ્વી દિવસને ધ્યાનમાં રાખ્યા પછી જ પેરિસ કરાર માટે પસંદગી કરી હતી.
પૃથ્વી દિવસની ભૂમિકા કેવી રીતે બની- ઘણા લોકોના મનમાં આ પ્રશ્ન ઉદ્ભવે છે કે 22 એપ્રિલ જ પૃથ્વી દિવસ માટે કેમ પસંદ કરવામાં આવ્યો હતો. 1968માં યુ.એસ.માં એક પર્યાવરણીય પરિષદનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં વિદ્યાર્થીઓ માનવ સ્વાસ્થ્ય પર પર્યાવરણના પ્રભાવ વિશે વૈજ્ઞાનિકોના મંતવ્યો સાંભળી શકતા હતા. જેના બે વર્ષ બાદ પૃથ્વી દિવસની ઉજવણીના પ્રયાસો થયા હતા અને 1970માં પ્રથમ વખત 22 એપ્રિલે પૃથ્વી દિવસની ઉજવણી કરવામાં આવી હતી.
પૃથ્વી દિવસ માટે યુએસ સેનેટર ગેલર્ડ નેલ્સને એક વિશેષ પ્રયત્નો કર્યા. તેઓ ઇચ્છતા હતા કે આ દિવસ માટે વધુ વિદ્યાર્થીઓ કેમ્પસ કેમ્પસમાં ભેગા થાય. આ માટે તેમણે 19થી 25 એપ્રિલની વચ્ચેનો સમય સૌથી યોગ્ય માન્યો, કારણ કે આ સમયે ન તો કોલેજમાં પરીક્ષાઓ હતી, ન તો વિદ્યાર્થીઓનું ઉનાળુ વેકેશન હતું કે ન તો કોઈ પણ પ્રકારના ધાર્મિક તહેવાર હતા. તેથી વધુ વિદ્યાર્થીઓની હાજરી માટે તેઓએ 22 એપ્રિલની પસંદગી કરી. જે અઠવાડિયાના મધ્યમાં આવતી હતી અને પાછળથી 22 એપ્રિલની તારીખ હંમેશ માટે નક્કી કરવામાં આવી.
વ્યાપક મુદ્દાઓ થયા- પૃથ્વી દિવસ અને તેની સંબંધિત રેલીઓનું પરિણામ એ હતું કે વર્ષ 1970ના અંત સુધીમાં યુ.એસ. સરકારે પર્યાવરણીય સુરક્ષા એજન્સી બનાવી હતી. શરૂઆતમાં લોકોનું ધ્યાન ફક્ત પ્રદૂષણ પર હતું. પરંતુ ધીરે ધીરે તે 1990ના દાયકાથી હવામાન પરિવર્તન અને ગ્લોબલ વોર્મિંગ જેવા વ્યાપક મુદ્દાઓ હેઠળ આવ્યું. હવે આ સમસ્યાઓ માનવ સર્જિત પ્રવૃત્તિઓ, કાર્બન ઉત્સર્જન જેવી શરતો દ્વારા વધુ સારી રીતે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવી રહી છે.
પર્યાવરણની દ્રષ્ટિએ વિશ્વને વ્યાપક રૂપે જોવાની જરૂર છે. પ્રથમ સ્થાનિક સ્તરની અલગ સમસ્યાઓ તરીકે નહીં. દર વર્ષે વિશ્વના સરેરાશ તાપમાનમાં વધારો માનવ દ્વારા થતી પ્રવૃત્તિઓના પરિણામ રૂપે આંકવામાં આવે છે, તેથી ઔદ્યોગિક ક્રાંતિનો સમય પહેલેથી જ 1.5 ડિગ્રી વધ્યો છે. હવે દુનિયાએ નિર્ણાયક નિર્ણયો લેવાની જરૂર છે.
આ દિવસ પણ આંદોલનથી આવ્યો- વર્લ્ડ અર્થ ડે કોઈ ઉજવણી નહીં પરંતુ આંદોલનથી પણ આગળ નીકળી ચૂક્યું છે. તે કોઈ પણ ધર્મની ઉજવણી નથી કે કોઈ રાષ્ટ્રની ઉજવણી નથી. જોકે તેની શરૂઆત 1970ના દાયકામાં થઈ હતી, પરંતુ 1990ના દાયકાથી તે એક વિશાળ સ્વરૂપ લઈ રહ્યું છે.
પેરિસ કરાર પણ તે જ દિવસે- હવે વિશ્વના દેશોએ પણ ઔપચારિક રીતે પર્યાવરણીય કાર્ય કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. આ જ દિવસે 175 દેશોએ 2016ના પેરિસ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા અને આ દિવસના મહત્વને રેખાંકિત કર્યું. યુનાઇટેડ નેશન્સે પૃથ્વી દિવસને ધ્યાનમાં રાખ્યા પછી જ પેરિસ કરાર માટે પસંદગી કરી હતી.
પૃથ્વી દિવસની ભૂમિકા કેવી રીતે બની- ઘણા લોકોના મનમાં આ પ્રશ્ન ઉદ્ભવે છે કે 22 એપ્રિલ જ પૃથ્વી દિવસ માટે કેમ પસંદ કરવામાં આવ્યો હતો. 1968માં યુ.એસ.માં એક પર્યાવરણીય પરિષદનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં વિદ્યાર્થીઓ માનવ સ્વાસ્થ્ય પર પર્યાવરણના પ્રભાવ વિશે વૈજ્ઞાનિકોના મંતવ્યો સાંભળી શકતા હતા. જેના બે વર્ષ બાદ પૃથ્વી દિવસની ઉજવણીના પ્રયાસો થયા હતા અને 1970માં પ્રથમ વખત 22 એપ્રિલે પૃથ્વી દિવસની ઉજવણી કરવામાં આવી હતી.
પૃથ્વી દિવસ માટે યુએસ સેનેટર ગેલર્ડ નેલ્સને એક વિશેષ પ્રયત્નો કર્યા. તેઓ ઇચ્છતા હતા કે આ દિવસ માટે વધુ વિદ્યાર્થીઓ કેમ્પસ કેમ્પસમાં ભેગા થાય. આ માટે તેમણે 19થી 25 એપ્રિલની વચ્ચેનો સમય સૌથી યોગ્ય માન્યો, કારણ કે આ સમયે ન તો કોલેજમાં પરીક્ષાઓ હતી, ન તો વિદ્યાર્થીઓનું ઉનાળુ વેકેશન હતું કે ન તો કોઈ પણ પ્રકારના ધાર્મિક તહેવાર હતા. તેથી વધુ વિદ્યાર્થીઓની હાજરી માટે તેઓએ 22 એપ્રિલની પસંદગી કરી. જે અઠવાડિયાના મધ્યમાં આવતી હતી અને પાછળથી 22 એપ્રિલની તારીખ હંમેશ માટે નક્કી કરવામાં આવી.
વ્યાપક મુદ્દાઓ થયા- પૃથ્વી દિવસ અને તેની સંબંધિત રેલીઓનું પરિણામ એ હતું કે વર્ષ 1970ના અંત સુધીમાં યુ.એસ. સરકારે પર્યાવરણીય સુરક્ષા એજન્સી બનાવી હતી. શરૂઆતમાં લોકોનું ધ્યાન ફક્ત પ્રદૂષણ પર હતું. પરંતુ ધીરે ધીરે તે 1990ના દાયકાથી હવામાન પરિવર્તન અને ગ્લોબલ વોર્મિંગ જેવા વ્યાપક મુદ્દાઓ હેઠળ આવ્યું. હવે આ સમસ્યાઓ માનવ સર્જિત પ્રવૃત્તિઓ, કાર્બન ઉત્સર્જન જેવી શરતો દ્વારા વધુ સારી રીતે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવી રહી છે.
પર્યાવરણની દ્રષ્ટિએ વિશ્વને વ્યાપક રૂપે જોવાની જરૂર છે. પ્રથમ સ્થાનિક સ્તરની અલગ સમસ્યાઓ તરીકે નહીં. દર વર્ષે વિશ્વના સરેરાશ તાપમાનમાં વધારો માનવ દ્વારા થતી પ્રવૃત્તિઓના પરિણામ રૂપે આંકવામાં આવે છે, તેથી ઔદ્યોગિક ક્રાંતિનો સમય પહેલેથી જ 1.5 ડિગ્રી વધ્યો છે. હવે દુનિયાએ નિર્ણાયક નિર્ણયો લેવાની જરૂર છે.
